De rivier blijft eronderdoor stromen, schepen blijven om doorgang vragen en de drijvende brug, die er voor een korte periode was, heeft haar reis bijna dertig jaar later nog steeds niet voltooid
SANTO DOMINGO – Aan de rivier de Ozama staat een constructie die al bijna dertig jaar dienstdoet, een taak waarvoor ze aanvankelijk slechts drie maanden was toegewezen. Het is de voetgangersbrug die dagelijks door honderden voertuigen en duizenden mensen wordt gebruikt om van de ene oever naar de andere over te steken.
Het "tun-tun!"-geluid wanneer het water in een van de spleten valt, de aanblik van de waterlelies die met de troebele rivier meedrijven, de vissers die tegen de reling leunen, soms de veerboot die tegen de kade aanleunt en "Moreno" die 50 peso's vraagt aan de chauffeurs bij een file, maken deel uit van het landschap dat de doorgang tussen de oost- en westoever van Santo Domingo, bij de drijvende brug, omringt.
Die brug, die niet eens een naam heeft, draagt het gewicht van het verkeer van een stad die nooit stopt met groeien, en wanneer een schip moet passeren, opent hij zijn vleugels, als een watervogel, om het zijn reis te laten vervolgen. Dan sluit hij zich weer en hervat het verkeer.
In bijna dertig jaar tijd hebben verschillende generaties automobilisten over dat perron gereden; velen zijn voor het eerst over die weg naar de ene of de andere kant gereden en hebben hem vervolgens in hun vaste routes opgenomen.
Voor velen is het oversteken ervan een alledaagse bezigheid, gewoon een onderdeel van de reis tussen Santo Domingo en Villa Duarte, en slechts weinigen die eroverheen gaan kennen de geschiedenis van de aanleg ervan om te begrijpen wat het betekent om hem gesloten aan te treffen.
Hun aanwezigheid heeft echter een verklaring die teruggaat tot 1998, tijdens de eerste regering van Leonel Fernández, zoals blijkt uit krantenarchieven.
Volgens persberichten werd op dat moment de Juan Bosch-brug gebouwd, terwijl de Duarte-brug werkzaamheden nodig had die een tijdelijke onderbreking van het verkeer zouden veroorzaken.
De stad kon het zich niet veroorloven dat de belangrijkste bruggen over de Ozama tegelijkertijd ontoegankelijk zouden worden, en er moest een oplossing worden gevonden terwijl de problemen met de andere bruggen werden opgelost.
De oplossing bestond uit het plaatsen van twee aan elkaar gekoppelde metalen platforms met een asfaltdek voor autoverkeer. De constructie, toegeschreven aan Samuel Conde & Associates, verbond Avenida del Puerto, nabij Puerta de Don Diego, met Avenida Mirador del Ozama in Villa Duarte, en was bedoeld voor een tijdelijke periode van drie maanden
De stad bleef haar gang gaan, de Juan Bosch- en Duarte-bruggen werden nog steeds gebouwd en gerepareerd, terwijl de drijvende brug zijn werk deed.
De Juan Bosch-brug werd in december 2001 ingehuldigd; de Duarte-brug bleef in gebruik en de andere bruggen over de Ozama-rivier bleven deel uitmaken van het wegennet dat beide zijden van de hoofdstad met elkaar verbond.
En de "tijdelijke" constructie bleef jaar na jaar bestaan, totdat het een van de reguliere verbindingen tussen beide oevers werd, zelfs bijna dertig jaar later.
De permanente status ervan werd nooit officieel bekendgemaakt, het kreeg nooit een naam. Het was voldoende dat het bleef functioneren en dat de stad het bleef nodig hebben. De tijd deed de rest.
Een leven tussen twee oevers
De drijvende brug onderscheidt zich door een constructie die haar anders maakt dan andere bruggen over de Ozama-rivier: ze rust niet op een reeks pijlers die in de rivierbodem verankerd zijn, zoals conventionele bruggen, maar de pontons blijven op het water en bewegen mee met de stroming.
Deze eigenschap, die de werking van de brug mogelijk maakt, bepaalt ook grotendeels de routine: wanneer een schip de Ozama-rivier op moet varen, moet de brug geopend worden. Het scheepvaartverkeer wordt onderbroken tijdens de manoeuvre, die uren kan duren.
Voor bestuurders wordt de passage van een boot dan een pauze die niet afhangt van het aantal voertuigen of de vaardigheid van de bestuurder, omdat de rivier voorrang heeft.
Overstromingen verstoren ook de werking ervan. In oktober 2025 gaf het Ministerie van Openbare Werken opdracht tot tijdelijke sluiting om waterhyacinten en organisch materiaal dat door regen en vervuiling in de rivier was meegevoerd, te laten passeren.
In andere gevallen waren de onderbrekingen te wijten aan de doorvaart van schepen of onderhoudswerkzaamheden, maar de waarheid is dat het een infrastructuur betreft die, ondanks haar uitzonderlijke karakter, uiteindelijk aan de dagelijkse vraag voldoet.
De cijfers helpen om de omvang van deze dienstverlening te begrijpen. Een telling van het gemeentehuis van het Nationaal District in 2014 registreerde 14.793 voertuigen die richting het Nationaal District reden en 17.430 in de tegenovergestelde richting. Schattingen voor 2025 plaatsten de verkeersstroom op ongeveer 35.000 voertuigen per dag.
De brug, die bedoeld was om een noodsituatie op te lossen, is uiteindelijk in een veel bredere verkeersstroom opgenomen dan aanvankelijk werd verwacht; ze maakt nu deel uit van de dagelijkse verbinding tussen gemeenschappen die moeten reizen voor werk, studie, handel en andere activiteiten.
Zelfs ijzer slijt na verloop van tijd
De tand des tijds, het water, het voortdurende gebruik en de blootstelling aan de elementen hebben hun sporen achtergelaten op de constructie. In februari 2016 constateerde een inspectie door Ciramar Shipyards, in opdracht van de marine van de Dominicaanse Republiek, schade aan een groot aantal van de binnenvaartschepen en adviseerde om de doorgang van zware voertuigen te beperken totdat de schepen vervangen waren.
De toenmalige minister van Openbare Werken, Gonzalo Castillo, erkende de noodzaak van beter onderhoud, en het jaar daarop veroorzaakten scheuren een lichte verzakking, waardoor de doorgang tijdelijk moest worden afgesloten.
De situatie bracht de discussie over de toekomst van de constructie opnieuw aan het licht en in 2017 werd de aanschaf van een nieuwe ponton aangekondigd voor een bedrag dat volgens persberichten opliep tot 10 miljoen dollar. De vervanging kwam er echter niet en de brug bleef dag en nacht door mensen gebruikt worden.
Budgettaire toewijzingen voor de renovatie en voorstellen voor vervanging van de brug verschenen in verschillende jaren. In 2020 stelde het Ministerie van Openbare Werken voor om de brug te vervangen door een ophaalbrug.
In 2023 werd opnieuw een definitieve oplossing aangekondigd, maar de plannen werden gewijzigd, de toegewezen middelen werden omgeleid en het drijvende platform bleef in gebruik en ontving voertuigen. De constructie, die ontworpen was om slechts enkele maanden mee te gaan, overleefde opeenvolgende voorstellen om de dienstverlening ervan te beëindigen.
Dit keer heeft het afscheid een dossier
Na een mislukte eerste aanbestedingsprocedure heeft het ministerie van Openbare Werken een nieuwe procedure gestart voor de bouw van een ophaalbrug over de Ozama-rivier, ongeveer 80 meter ten zuiden van de huidige brug, zo werd bekendgemaakt.
De nieuwe constructie zal bestaan uit een vast gedeelte en een beweegbaar gedeelte, waarvan de armen omhoog kunnen worden gehesen om schepen doorgang te verlenen. De oplossing, die in 2017 RD$10 miljoen zou hebben gekost, heeft nu een toegekende investering van RD$4.571 miljoen en een uitvoeringsperiode van 24 maanden.
Het verschil met eerdere aankondigingen zit hem in de voortgang van het proces; er is in ieder geval een contract toegekend. Voordat de drijvende brug kan worden verwijderd, moeten de werkzaamheden worden afgerond, tests worden uitgevoerd en de nieuwe verbinding in gebruik worden genomen.
De stad went doorgaans aan haar werken en integreert ze vervolgens in het landschap, totdat een nieuwe ingreep verandert wat permanent leek, zelfs als het oorspronkelijk voor een tijdelijke periode bedoeld was, zoals de drijvende brug.
“Moreno”, geboren en getogen in Villa Duarte, extreem mager, met een gebruinde huid en grote ogen in zijn donkere gezicht, gefixeerd op een punt dat niemand anders kan zien, verdwaalt in een paar gescheurde kleren die ooit een hemd waren.
Losgekoppeld van de rede, te midden van het "klop-klop!" en onverschillig voor het getoeter, zal hij zijn hand blijven uitsteken en om vijftig peso vragen met een stem die van ver lijkt te komen en tegelijkertijd klinkt alsof hij inwendig spreekt.
Waarschijnlijk hebben veel mensen de weg over die eenzame brug bewandeld om hun liefde aan de rivier te betuigen, zoals de bolero zegt, of om iets te kopen bij de vissers, iemand op te halen van het vliegveld of te genieten van een zonsondergang vanaf Avenida España.
Aanbevolen lectuur:
