Πριν από λίγες μέρες, ενώ περνούσα μια περίοδο αποσύνδεσης, αποφάσισα να μείνω σε ένα από τα επενδυτικά μας διαμερίσματα για να απολαύσω λίγη μοναξιά. Ήταν ένας τρόπος να ηρεμήσω, να παρατηρήσω, να σκεφτώ και απλώς να είμαι με τον εαυτό μου. Ποτέ δεν φανταζόμουν ότι, μέσα σε αυτή την περιζήτητη σιωπή, θα κατέληγα να λάβω ένα από τα πιο όμορφα μαθήματα ηγεσίας.
Εκείνη την ημέρα, λίγα λεπτά αφότου άκουσα κίνηση στους διαδρόμους, χτύπησε το κουδούνι μου. Δεν ήταν ένας οποιοσδήποτε επισκέπτης. Ήταν ο ίδιος ο κατασκευαστής του έργου, συνοδευόμενος από την ομάδα του, που ξεναγούνταν στα διαμερίσματα όπου είχε λάβει σχόλια μετά την παράδοση. Έλεγχαν λεπτομέρειες, έκαναν μικρές προσαρμογές, και αυτός ήταν εκεί, παρών, χωρίς φανφάρα ή τυπικότητες.
Τον παρακολουθούσα σιωπηλός και συγκινήθηκα βαθιά. Σκέφτηκα: κι αυτό είναι κάτι που χτίζει. Γιατί όταν κάποιος σε ηγετική θέση επιλέγει να εμπλακεί προσωπικά, δεν το κάνει από δυσπιστία, αλλά από συνέπεια. Είναι επειδή καταλαβαίνει ότι η αριστεία διαμορφώνεται και δεν απαιτείται.
Αυτή η απλή χειρονομία μου θύμισε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν ηγέτες που προτιμούν να είναι παρόντες, όχι για να ελέγχουν, αλλά για να υποστηρίζουν. Επειδή γνωρίζουν ότι η ηγεσία δεν έχει να κάνει με το να διοικείς, αλλά με το να υπηρετείς. Και ότι ακόμη και σε έναν κλάδο τόσο απαιτητικό όσο οι κατασκευές, όπου οι αριθμοί, οι προθεσμίες και οι παραδόσεις κυριαρχούν στην ατζέντα, υπάρχει ακόμα περιθώριο για ταπεινότητα και παρουσία.
Έχω δει και τις δύο πλευρές της ηγεσίας σε αυτόν τον κλάδο. Έχω γνωρίσει διαπραγματευτές που αναλαμβάνουν δράση όταν τα πράγματα πάνε καλά: για να κλείσουν συμφωνίες, να χτίσουν την εμπιστοσύνη των πελατών και να διασφαλίσουν την ολοκλήρωση της πώλησης. Και έχω γνωρίσει επίσης εκείνους που, μετά από αυτή τη συνεχή και πρόθυμη παρουσία σε όλη τη διαδικασία διαπραγμάτευσης μέχρι το κλείσιμο, εξαφανίζονται όταν οι χρόνοι παράδοσης καθυστερούν ή οι υποσχέσεις δεν τηρούνται.
Δεν το λέω αυτό από κρίση, αλλά από εμπειρία. Στον ρόλο μου ως δημιουργός του προγράμματος Real Estate Equilibrium και ως επαγγελματίας δημοσίων σχέσεων στον κατασκευαστικό τομέα, έχω αποκτήσει μια βαθιά ανθρώπινη οπτική. Έχω γίνει μάρτυρας της χαράς των επενδυτών όταν όλα κυλούν ομαλά, αλλά και της απογοήτευσής τους όταν δεν τους δίνονται διαφανείς απαντήσεις.
Γι' αυτό με ενέπνευσε αυτός ο προγραμματιστής. Μου υπενθύμισε ότι η πραγματική εξουσία δεν επιβάλλεται από απόσταση, αλλά κερδίζεται μέσω της παρουσίας, με την εμφάνισή της. Ότι οι ομάδες δεν ακολουθούν τίτλους, αλλά παραδείγματα. Και ότι όταν ένας ηγέτης περπατάει στους διαδρόμους, ακούει, παρατηρεί και λερώνει τα χέρια του αν χρειαστεί, στέλνει ένα σιωπηλό αλλά ισχυρό μήνυμα: «Σε εμπιστεύομαι, αλλά νοιάζομαι και εσύ όσο κι εσύ».
Πιστεύω ότι ο κατασκευαστικός κλάδος χρειάζεται περισσότερα από αυτά: περισσότερους συνειδητούς ηγέτες, περισσότερη ενεργή ταπεινότητα, περισσότερη ανθρώπινη παρουσία πίσω από κάθε σχέδιο, κάθε παράδοση και κάθε υπόσχεση. Επειδή η οικοδόμηση δεν αφορά μόνο την ανέγερση κατασκευών —όπως έχω πει αμέτρητες φορές— αλλά την οικοδόμηση εμπιστοσύνης.
Και στο τέλος, αυτό είναι το μόνο που έχει σημασία: να κάνεις τα πράγματα σωστά, ακόμα και όταν κανείς δεν σε παρακολουθεί. Να δίνεις προσοχή στη λεπτομέρεια, να δίνεις στην ομάδα αυτό το αόρατο χτύπημα στην πλάτη, να αναγνωρίζεις τι έχει γίνει καλά και να αναλαμβάνεις την ευθύνη για ό,τι χρειάζεται βελτίωση.
Γιατί όταν η ταπεινότητα χτίζεται, η αριστεία παύει να είναι απλή ρητορική και γίνεται συνήθεια. Και όσοι ηγούνται με αυτή τη συνέπεια όχι μόνο μεταμορφώνουν έργα: μεταμορφώνουν και ανθρώπους.
