Από τον Γέρμις Πένια
Τους τελευταίους μήνες, έχουν επανεμφανιστεί φωνές που αμφισβητούν την αξία των διεθνών πιστοποιήσεων βιωσιμότητας, υπονοώντας ότι είναι δαπανηρές, περιττές ή «ασύμβατες με την τοπική μας πραγματικότητα». Αλλά αυτό το επιχείρημα -περισσότερο πολιτικό παρά τεχνικό- όχι μόνο διαστρεβλώνει τη συζήτηση, αλλά αποδυναμώνει επίσης την πραγματική πρόοδο του τομέα και νομιμοποιεί το διαρθρωτικό «πράσινο ξέπλυμα».
Πιστοποιήσεις όπως LEED, EDGE, WELL και BREEAM δεν είναι βραβεία ή διακρίσεις. Είναι τεχνικά πρότυπα. Θέτουν όρια για την ενεργειακή και υδατική απόδοση, την επιλογή υλικών, την ποιότητα του αέρα και την ευημερία των ενοίκων. Επιτρέπουν τον έλεγχο, την επαλήθευση και την τεκμηρίωση ότι ένα κτίριο πραγματικά ανταποκρίνεται στις υποσχέσεις του.
Η απόρριψή τους είναι σαν να ισχυρίζεσαι ότι μια μη ελεγμένη οικονομική κατάσταση έχει την ίδια αξία με μια πιστοποιημένη.
Η βιωσιμότητα χωρίς επαλήθευση είναι απλώς ρητορική.
Ό,τι μετριέται βελτιώνεται. Ό,τι όχι, καμουφλάρεται
Ένα πιστοποιημένο κτίριο δεν είναι απλώς πιο αποδοτικό. Είναι και πιο ξεκάθαρο.
– Μπορεί να υπολογιστεί το ποσοστό εξοικονόμησης ενέργειας (20–40% σύμφωνα με το EDGE).
– Μοντελοποιούνται τα συστήματα HVAC, φωτισμού και θερμικού κελύφους.
– Προσομοιώνεται η κατανάλωση νερού και η μείωσή της.
– Επικυρώνονται οι εκπομπές CO₂ και οι επιπτώσεις ανά τετραγωνικό μέτρο.
– Κάθε υλικό, κάθε σύστημα, κάθε πίστωση ελέγχεται.
Αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσω μιας περιγραφικής έκθεσης ή μιας προφορικής δήλωσης.
Απαιτεί μια διαδικασία σχεδιασμού, τεκμηρίωσης, μέτρησης και εξωτερικής αξιολόγησης.
Τα τοπικά εργαλεία δεν αποτελούν δικαιολογία για την αγνόηση των παγκόσμιων προτύπων
Ο Οδηγός Βιώσιμης Κατασκευής της Δομινικανής Δημοκρατίας, τον οποίο είχα την τιμή να συντονίσω, αποτελεί ορόσημο. Δεν δημιουργήθηκε όμως για να αντικαταστήσει τα διεθνή πλαίσια, αλλά μάλλον για να ευθυγραμμίσει την εθνική συζήτηση με τα παγκόσμια πρότυπα. Το ίδιο ισχύει και για την Πράσινη Ταξινόμηση που προωθεί το IFC, η οποία ορίζει τι μπορεί πραγματικά να θεωρηθεί βιώσιμη επένδυση.
Και τα δύο εργαλεία αναγνωρίζουν και διατυπώνουν συστήματα όπως το LEED, το EDGE και το WELL.
Όσοι απορρίπτουν αυτά τα πρότυπα δεν αμφισβητούν μια τάση. Δυσφημούν την τεχνική βάση ολόκληρου του παγκόσμιου οικοσυστήματος βιωσιμότητας.
Πράσινο ξέπλυμα: ο πειρασμός της συντόμευσης
Όταν τα συστήματα επικύρωσης δυσφημούνται, αυτό που απομένει είναι ένα τεχνικό κενό που μπορεί εύκολα να γεμίσει με μάρκετινγκ. Και εκεί ακριβώς ευδοκιμεί το greenwashing: σε γκρίζες ζώνες, χωρίς μετρήσεις ή έλεγχο.
Το να μιλάμε για «πράσινη δόμηση» χωρίς να καταδεικνύουμε τη μείωση των επιπτώσεων, χωρίς μετρήσεις ή αξιολόγηση από τρίτους, είναι σαν να συγκαλύπτουμε το παραδοσιακό με σύγχρονους όρους.
Η υπεράσπιση των πιστοποιήσεων δεν είναι ελιτισμός. Είναι ευθύνη.
Γιατί αν πρόκειται να μιλήσουμε για υγεία, αποτελεσματικότητα, εξοικονόμηση, ανθεκτικότητα και ευημερία,
πρέπει να είμαστε σε θέση να το αποδείξουμε.
Ο συγγραφέας είναι αρχιτέκτονας και επιχειρηματίας στον κατασκευαστικό κλάδο. Μέλος του Επιχειρηματικού Συμβουλίου Forbes.
