Pa Reyna Echenique
Espesyal pou El Inmobiliario
Nan mitan lapenn kolektif Repiblik Dominikèn ap viv apre efondreman yon nayklib, nou reflechi sou valè lavi moun, nati enprevizib trajedi yo, ak espwa ki soutni nou menm nan moman ki pi nwa yo.
Jodi a mwen pa anvi ekri, mwen jis anvi kriye. Malgre sa, mwen pran telefòn mwen epi mwen kòmanse ekri atik sa a, ki fèt ak yon melanj doulè ak espwa. Jodi a mwen kite avoka ak ajan imobilye ki anndan mwen an dòmi, pou m kite bò imen mwen an parèt. Nan mitan dlo nan je, mwen ekri refleksyon sa yo ki soti nan kè a plis pase nan rezon.
Se te granmaten 8 avril la nan Repiblik Dominikèn. Sa ki te kòmanse kòm yon nuit danse ak plezi ak youn nan pi bèl vwa nan Repiblik Dominikèn, "Vwa Merengue ki pi wo a," te tounen yon nuit dlo nan je ak lapenn. Nan yon bat je, "Vwa a" te fèmen bouch yon twati ki te toufe non sèlman vwa li men tou vwa plizyè santèn moun ki t ap danse ak chante avè l... pami yo te gen pitit zanmi, fanmi zanmi, konesans, ak anpil fanmi ki te rete san papa, san manman, san timoun.
Mwen santi yon gwo lapenn pou fanmi ki te afekte yo, ki te pèdi moun yo renmen nan jou sa a ki te make dezas. Ki jan yon estrikti ki te fèt pou loje plizyè santèn moun ka kraze yon fason katastwofik konsa? Jan Bib la fè nou sonje: “Tan ak evènman enprevi rive tout moun” (Eklezyas 9:11). Lè yon aksidan oswa yon sitiyasyon enprevi rive, ka gen viktim oswa pa. Sa depann anpil de kote ak ki lè li rive.
Pi lwen pase lalwa yo: Yon sistèm pou pwoteje lavi yo
Malgre mwen te vle mete wòl mwen kòm avoka sou kote jodi a, mwen pa ka inyore ke lwa nou yo egziste jisteman pou pwoteje sa ki pi presye: lavi moun. Nan moman sa a, m ap reflechi sou kijan kad legal dominiken nou an te fèt kòm yon pwoteksyon pou pèp li a.
Kòd Sivil la, Lwa sou Planifikasyon Iben an, Règleman sou Konstriksyon yo… tout dokiman sa yo ke mwen abitye analize avèk detachman pwofesyonèl, kounye a mwen wè sa yo ye tout bon vre: tantativ sosyete nou an ap fè pou pwoteje youn lòt. Lè Atik 1386 la pale de “responsabilite pou kraze yon bilding,” li vrèman ap di: “asire w ke konstriksyon w lan pa fè pèsonn mal.”
Pwopriyetè, enjenyè, otorite, òganizatè evènman… nou tout fè pati yon sistèm ki, lè li fonksyone byen, pèmèt nou jwi moman jwaye tankou sware mereng sa a ak lapè lespri. Se pa yon kesyon de amann oswa penalite, se yon kesyon de veye youn sou lòt.
Pri imen an: Pi lwen pase materyèl la
Trajedi sa a fè nou sonje règleman konstriksyon ak sekirite yo pa sèlman egzijans biwokratik, men pwoteksyon pou lavi moun. Menm nan ansyen Izrayèl la, jan Bib la montre sa, Jewova te bay lòd pou moun k ap bati yo mete yon parapè sou do kay la pou anpeche yo tonbe—yon fason byen ansyen pou pwoteje lavi.
Konsekans yon evènman konsa ale pi lwen pase sa ki materyèl:
- Pou fanmi yo: Yon doulè san mezi ke okenn konpansasyon finansye pa ka janm repare.
- Pou kominote a: Pèt konfyans nan enstitisyon yo ak nan espas piblik ak prive yo.
- Pou peyi a: Yon blesi emosyonèl kolektif ki make nou antanke yon sosyete.
Jan Eklezyas 9:11 fè nou sonje, “Tan ak evènman enprevi rive tout moun.” Sepandan, byenke aksidan fè pati lavi a, responsablite nou antanke sosyete se pou nou minimize enpak yo grasa prevansyon ak respè pou règleman yo.
Pwomès ki depase trajedi a
Nan mitan tout doulè sa a, lafwa mwen fè m sonje ke moun ki te mouri lannwit sa a pa t ale san espwa. Yo gen pwomès rezirèksyon an, jan Jewova asire nou nan pawòl li, Labib, nan Jan 5:28-29: “Pa sezi pou sa, paske lè a ap vini kote tout moun ki nan tonm yo pral tande vwa li epi yo pral soti: moun ki te fè bon bagay yo, pou yon rezirèksyon lavi, ak moun ki te fè mal yo, pou yon rezirèksyon jijman.” Epitou, nan Travay Apot yo 24:15, yo di nou de “espwa ki nan Bondye… ke pral gen yon rezirèksyon ni pou moun ki jis yo ni pou moun ki enjis yo.”
Espwa sa a pa diminye doulè aktyèl la, men li fè nou sonje ke lanmò, menm nan sikonstans trajik sa yo, pa gen dènye mo a.
Refleksyon pou yon sosyete ki pi an sekirite
Malgre nou pa ka kontwole nèt "tan ak evènman enprevi" Eklezyast pale de li a, nou ka travay sou:
- Ranfòse kilti prevansyon an: Sensibilize moun sou enpòtans pou respekte règleman sekirite yo.
- Amelyore sistèm siveyans yo: Pwopoze mekanis enspeksyon ak kontwòl ki pi efikas.
- Bay lavi plis valè pase pwofi ekonomik: Toujou sonje ke pa gen okenn kantite ekonomi ki jistifye mete lavi moun an danje.
- Sipòte viktim yo: Akonpaye moun ki pèdi moun yo renmen yo, pa sèlman nan premye moman an men pandan tout pwosesis dèy la.
Ini nan doulè ak espwa
Paradoks la klè: nan yon peyi ki gen règleman klè sou konstriksyon ak sekirite, nou temwen yon trajedi ki kite yon gwo lapenn. Petèt se moman sa a pou nou reflechi sou enpòtans pou nou respekte règleman sa yo, pa poutèt laperèz pou nou pa pran sanksyon, men poutèt valè intrinsèk chak lavi moun.
Jodi a m ap ekri ak dlo nan je, men avèk espwa ke refleksyon sa a ap ede anpeche trajedi menm jan an rive nan lavni. Se pou memwa moun ki te pèdi lavi yo nan dat 8 avril la enspire nou pou nou bati yon sosyete ki pi an sekirite e ki pi konsyan.
Mwen ofri fanmi ki nan lapenn jodi a sensè kondoleyans mwen. Doulè yo se doulè pa nou, e esperans yo se esperans pa nou. Nan Revelasyon 21:4, Jewova pwomèt: “Li pral siye tout dlo nan je yo, lanmò p ap la ankò, ni dèy, ni kriye, ni doulè p ap la ankò. Ansyen bagay yo disparèt.”
Epi jan youn nan chante ki pi anblèmatik nan "The Voice" la di: "M ap retounen, m ap retounen"... wi, l ap retounen, e non sèlman "The Voice" men tou vwa plizyè santèn moun k ap dòmi nan lanmò jodi a, paske Jewova te pwomèt sa, e Li pa janm echwe pou l kenbe pwomès li yo. Jiska jou sa a, n ap akonpaye youn lòt sou chemen lapenn ak espwa sa a.
Otè atik sa a se yon moun ki konnen dirèkteman doulè pèt yon moun ou renmen. Refleksyon sa yo soti nan konesans pwofesyonèl li ak eksperyans pèsonèl li ak lapenn ak pèt, sa ki pèmèt li abòde trajedi sa a non sèlman nan yon pèspektiv legal men tou avèk anpati ak yon konpreyansyon pwofon sou soufrans imen.
