Ποιος εφηύρε τον ανοξείδωτο χάλυβα;
Ο αντισκωριακός χάλυβας, κάτι περισσότερο από μια απλή εφεύρεση, ήταν μια ανακάλυψη, καθώς προέκυψε τυχαία, όπως πολλές άλλες ανθρώπινες εξελίξεις. Από τότε που οι άνθρωποι έμαθαν να δημιουργούν αυτό το υλικό, οι εφαρμογές του συνέχισαν να αυξάνονται με την πάροδο των ετών. Στο CurioSfera-Historia.com, εξηγούμε την ιστορία του ανοξείδωτου χάλυβα και ποιος ήταν ο εφευρέτης του.
Ο εφευρέτης του ανοξείδωτου χάλυβα ήταν ο Βρετανός μεταλλουργός Χάρι Μπρίρλι, γεννημένος στο Σέφιλντ του Γιορκσάιρ στην Αγγλία στις 8 Αυγούστου 1913. Γεννήθηκε το 1871 στο Σέφιλντ του Γιορκσάιρ, όπου ο πατέρας του εργαζόταν ως χειριστής κλιβάνου στο χαλυβουργείο Φερθ. Ξεκίνησε να εργάζεται στην ηλικία των δώδεκα ετών ως βοηθός και αργότερα ως μαθητευόμενος στα εργαστήρια.
Σπουδάζοντας σε νυχτερινό σχολείο, ανήλθε στην ιεραρχία και το 1907 διορίστηκε διευθυντής του ερευνητικού εργαστηρίου που μοιράζονταν οι χαλυβουργικές εταιρείες Sheffield Firth και Brown Bayley. Το 1912, διερευνούσε τη διάβρωση σε σκουριασμένα τουφέκια. Μελέτες για τέτοιες ιδιότητες είχαν ήδη διεξαχθεί. Τα κράματα ήταν μείγματα διαφορετικών μετάλλων, καθένα από τα οποία προσέφερε μια χρήσιμη ιδιότητα.
Ο ανοξείδωτος χάλυβας περιλαμβάνει χρώμιο στο κράμα του, αλλά τουλάχιστον το 12% του χάλυβα πρέπει να είναι χρώμιο και έως 1% άνθρακας για να εμφανιστούν οι ιδιότητες του ανοξείδωτου χάλυβα.
Ο Γάλλος Léon Guillet δημοσίευσε μια λεπτομερή μελέτη τέτοιων κραμάτων το 1904, αλλά δεν επεσήμανε την ποιότητα της αντοχής στη διάβρωση.
Το 1909, ο Portevin παρέβλεψε επίσης αυτές τις ιδιότητες, ενώ σε ένα άρθρο του Giesen από το 1909 εμφανίζονται ήδη οι ακριβείς αναλογίες που χρησιμοποίησε ο Brearly στην ευρεσιτεχνία του.
Οι Γερμανοί Philipp Monnartz και Wilhelm Borchers ανακάλυψαν και εξήγησαν τις αντιδιαβρωτικές ιδιότητες. Απέκτησαν το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας DE 246035 για ένα κράμα που περιείχε 10% χρώμιο και μεταξύ 2% και 5% μολυβδαίνιο.
Ο Μπρέρλι παρήγαγε το κράμα του σε ηλεκτρικό κλίβανο με 12,8% χρώμιο. Μετά από θερμική επεξεργασία, το μέταλλο που προέκυψε αντιστάθηκε στη διάβρωση, αλλά η κυβέρνηση δεν ενδιαφερόταν να χρησιμοποιήσει το υλικό.
Ο Μπρέρλι πρότεινε στην εταιρεία του να το χρησιμοποιήσουν για την κατασκευή μαχαιροπίρουνων από ανοξείδωτο ατσάλι και ζήτησε από έναν ντόπιο τεχνίτη να του φτιάξει μερικά μαχαίρια, καθώς τα μαχαίρια από ατσάλι, τα οποία σκούριαζαν όταν καθαρίζονταν, αποτελούσαν πρόβλημα. Ένας από τους διευθυντές του τμήματος μαχαιροπίρουνων το ονόμασε ανοξείδωτο ατσάλι αφού παρατήρησε ότι το ξίδι δεν άφηνε λεκέδες στο υλικό.
Ο Φερθ δεν ήθελε το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας και αντιστάθηκε στις επιθυμίες του Μπρίρλι, γεγονός που εξηγεί την έλλειψη βρετανικού διπλώματος ευρεσιτεχνίας. Ο Μπρίρλι εγκατέλειψε την εταιρεία και ανέλαβε καθήκοντα διευθυντή εργοστασίου για την ανταγωνίστρια Μπράουν Μπέιλι.
Εν τω μεταξύ, ο Elwood Haynes από την Ιντιάνα (Ηνωμένες Πολιτείες) ερευνούσε τον ίδιο τομέα. Η σύζυγός του τού είχε ζητήσει να κατασκευάσει μαχαιροπίρουνα που δεν θα σκουριάζουν. Ανεξάρτητα από αυτό, ανακάλυψε το κράμα χρωμίου-χάλυβα και υπέβαλε αίτηση ευρεσιτεχνίας ενώπιον του Brearley, αλλά απορρίφθηκε επειδή «αυτά τα κράματα χρωμίου-χάλυβα δεν είναι καινούργια». Τελικά, η ευρεσιτεχνία για τον ανοξείδωτο χάλυβα κατατέθηκε στις 5 Σεπτεμβρίου 1916 και δημοσιεύτηκε ως US 1197256.
Πηγή: Ιστορία του Curiosfera
