Yon kote ki te ap vid piti piti depi fen ane 1970 yo
Pran nan AFP Bèljik
Avèk lari dezète li yo ak miray k ap kraze kouvri ak grafiti, Doel gen yon repitasyon solid kòm vil fantom ki pi popilè nan Bèljik, men kèk moun ki rete ladan l yo - kounye a 21 - wè yon ti espwa ke vilaj yo a pral refè.
Yon ka konsa ta yon chanjman remakab nan chans pou yon kote ki te vid piti piti depi fen ane 1970 yo, lè popilasyon li te 60 fwa plis.
Kloure ant pò Anvè a (dezyèm pi gwo pò an Ewòp) ak yon santral nikleyè, Doel vin tounen yon atraksyon morbid pou touris kirye ak "eksploratè iben", ki filme tèt yo ap mache nan enteryè bilding kraze yo.
Lapolis fè patwouy regilyèman pou anpeche vandalis ak okupan antre nan bilding sa yo.
Se sèlman de kafe - youn ladan yo akote yon moulen van 17yèm syèk la - ak yon legliz ki raple vizitè yo ke vilaj la toujou reziste kont bliye.
"Gen anpil aktivite. Men, si ou vin isit la yon dimanch, oubyen sitou lannwit, natirèlman ou ap wè kay vid e se sa ki irite moun yo plis," Liese Stuer, yon rezidan Doel, te di AFP.
"Mwen panse li enpòtan pou moun yo konnen ke sa a se pa yon vil fantom, ke toujou gen moun k ap eseye viv la epi k ap eseye etabli yon lavi," li te deklare.
– Memwayon vil elegant –
Stuer, yon pwofesè dyalèk flamand ki gen 37 an pou etranje epi yon atis grafik endepandan, te demenaje Doel senk ane de sa lè li te fè yon asosye ak yon moun nan lokalite a, men li te konn vizite Doel lè li te timoun ak granparan li, ki te rete toupre, epi li te sonje li kòm yon vil elegant.
Men, sò Doel te kraze nan fen ane 1990 yo lè otorite bèlj yo te deside ekspropriye epi demoli vilaj ki ozalantou pò Anvè a pou konstwi yon nouvo waf kontenè.
Pandan ke pifò nan rezidan yo te demenaje yon lòt kote, yon nwayo difisil te rete epi li te goumen nan tribinal yo, atravè aktivite lobi feròs ak pwomosyon pou atizay nan lari pou ajoute koulè nan kay vid yo.
Etandone enpòtans pò a pou ekonomi Bèljik la, kanpay la te sanble kondane pou echwe. Gouvènman rejyonal flamand lan te entèdi moun deplase la, epi vandalis te fè zòn nan vin pi danjere pou rezidan yo.
Sepandan, an 2016, Lakou Siprèm Bèlj la te rejte plan ekspansyon an, apre Lakou Jistis Ewopeyen an te deside ke li te menase anviwònman marekaj Doel yo ak balans ekolojik rivyè Scheldt la, ki bòde l.
Lanati ak solidarite ki ini rezidan Doel yo te fè Stuer deside rete.
"Li trè agreyab pou viv isit la. Se kote mwen vle pitit gason m nan grandi, poutèt moun yo ak anviwònman an, ke mwen jwenn trè cho ak akeyan," li te note.
"Pou mwen, mwen pa santi mwen izole. Pa ditou. Se yon vil ki gen anpil koneksyon," li te di.
– Lavni endefini –
Men, li toujou pa klè kisa egzakteman k ap tann Doel.
Chita ap kontinye ant otorite yo ak rezidan yo. Nan mwa desanm, otorite vil la te dekri yon plan pou pèmèt nouvo rezidan yo piti piti antre epi renove yon vye bato ki te bloke sou plaj la, pandan y ap konstwi yon waf nan perimèt Doel la.
Gouvènman flamand lan, ki kounye a posede tout kay yo eksepte youn nan Doel yo, ezite wè vil la retounen nan yon popilasyon ki pre 1,300 abitan li te genyen nan ane 1970 yo.
"Nou konnen vil la p ap disparèt. Anfèt, li gen imaj yon vil fantom, men se pa konsa sa ta dwe ye," Minis Finans, Eritaj ak Lojman Flandè a, Matthias Diependaele, te di AFP.
Men "nou dwe wè sa nou ka fè avè l jodi a (...) pwen ki pi difisil la se lefèt ke nou konnen pou asire w ke toupre a pral gen aktivite pò 24 èdtan pa jou, 7 jou pa semèn," li te di.
