EFE, Washington
Fon Monetè Entènasyonal la (FMI) kwè ke peyi Amerik Latin yo ta dwe aplike politik fiskal ki pi strik, tankou ogmante taks sou moun rich yo, pou kontwole gwo enflasyon an epi konsa diminye enfliyans bank santral yo nan politik monetè yo.
"Yon pozisyon fiskal ki pi kontraksyonè ta ede diminye demann domestik la, sa ki ta pèmèt to enterè yo bese pi vit," enstitisyon an te deklare jodi a nan yon nòt rejyonal ki te pibliye nan okazyon reyinyon prentan Fon an ak Bank Mondyal la, ki ap fèt nan Washington.
Konsèy la dakò ak mesaj FMI a pandan reyinyon yo, kote li te mande yon sere boulon nan politik fiskal la kòm yon fason pou konplete politik monetè a, nan yon moman kote kwasans lan ap bloke pa gwo pousantaj enterè ak ensètitid mondyal.
Dapre Nigel Chalk, direktè adjwen Depatman Emisfè Lwès la nan Bank Mondyal la, enflasyon pèsistan an gen anpil chans pou vle di ke "to enterè yo ap oblije rete wo pi lontan pase sa nou te panse okòmansman.".
Sepandan, gras a lefèt ke anpil bank santral, tankou sa yo ki nan Meksik ak Brezil, te aji trè rapidman kont ogmantasyon pri yo, atant enflasyon yo te rete byen ankre, "yon bagay ki pa nòmal nan sik anvan yo," ekspè a te di nan yon entèvyou ak EFE.
Dapre Chalk, sa te ede tou pou kenbe to echanj yo fò nan rejyon an, nan yon kontèks apresyasyon dola akòz politik to enterè ki wo Rezèv Federal Ameriken an (Fed), yon bagay ki te kontribye tou pou kontwole ogmantasyon enflasyon an.
Sepandan, si ogmantasyon pri konsomatè yo vin pèsiste – si pri manje ak pwodui yo rete wo – jan sa sanble ap pase a, ralentissement ekonomik ki koze pa yon politik monetè restriksyon ka fini pa lakòz feblès nan sektè finansye a epi afekte konsomasyon menaj yo.
FMI a prevwa to enterè yo ap rete wo nan Amerik Latin nan pandan yon bon pati nan ane sa a, e nan kèk peyi, menm jis nan 2024, alòske enflasyon an ka pa desann nan objektif otorite yo jiskaske nan kòmansman 2025.
Ogmante taks sou moun rich yo
Pou evite enpak disproporsyonèl enflasyon an sou moun ki pi defavorize yo, FMI a pwopoze pou ogmante kontribisyon fiskal moun ki pi rich yo.
"Aplike politik fiskal ki fòse moun rich yo peye pati pwopòsyonèl pa yo ta dwe fè pati solisyon an ," òganizasyon an te di nan deklarasyon rejyonal li a.
Nan fason sa a, Fon an diskite ke yon politik fiskal kontraksyonè ka aplike san yo pa diminye depans sosyal pou konbat inegalite, yon pwoblèm ki pèsiste nan pifò peyi nan rejyon an.
Rekòmandasyon an enpòtan nan yon moman ralentissement mondyal ak rejyonal: dapre dènye pèspektiv li yo, FMI a kwè ke Amerik Latin nan pral grandi sèlman 1.6% ane sa a, apre li te anrejistre yon kwasans inatandi de 4% ane pase a sitou akòz ogmantasyon pri pwodui de baz yo.
Nan pwen sa a, Chalk te avèti ke bon chif yo pou 2022 yo sitou akòz yon ogmantasyon nan demann, men pa nan ofri, epi li te diskite ke amelyorasyon pwodiktivite a pral youn nan defi ki pi enpòtan rejyon an pral gen pou l fè fas nan lavni.
Ekspè a te konsidere ke gen anpil rezon istorik ki eksplike pwoblèm pwodiktivite rejyon an:
- Ti envestisman nan enfrastrikti
- Kalite sistèm edikasyon an
- Koripsyon enstitisyonèl
Li te eksplike ke se defi ki trè konplike pou rezoud piske yo mande "lajan ak resous fiskal".
An patikilye, Chalk te fè referans a envestisman etranje, ki, eksepte nan ka Meksik la, te ap diminye pwogresivman, epi li te konsidere ke yon anviwònman regilasyon ki bay ankourajman pou patisipasyon entènasyonal "ta ranfòse pèspektiv kwasans alontèm" Amerik Latin nan.
